De Tweede Kamer heeft dinsdag een motie aangenomen die de regering verzoekt om ‘actief’ militaire samenwerking met Israël te zoeken bij het ontwikkelen van een pan-Europees luchtverdedigingssysteem. De motie werd ingediend door de SGP, mede-ondertekend door de ChristenUnie en JA21, en kreeg steun van 87 Kamerleden. Het CDA leverde de beslissende 18 stemmen.
Het feit dat het Israëlische leger genocide pleegt speelt daarbij voor de Kamermeerderheid kennelijk geen rol. Dat terwijl Nederland als verdragsstaat bij het Genocideverdrag de verplichting heeft om genocide met alle beschikbare middelen te voorkomen of te bestrijden. De SGP-motie staat daar haaks op.
CDA draait
De motie staat ook haaks op de motie-Teunissen die op 20 januari – minder dan acht weken geleden – werd aangenomen. Daarin wordt de regering expliciet verzocht om de Nederlandse afhankelijkheid van de Israëlische wapenindustrie juist af te bouwen. De motie werd aangenomen met steun van 81 Kamerleden.
Motie-Teunissen over afbouwen militaire relatie met Israël
Voorgesteld op 20 januari 2026 door Christine Teunissen, Tweede Kamerlid namens de Partij voor de Dieren.
De Kamer,
gehoord de beraadslaging,
constaterende dat Nederland in de afgelopen jaren voor twee miljard aan militair materieel heeft aangekocht bij de Israëlische wapenindustrie;
overwegende dat het onwenselijk is dat Nederland afhankelijk is van militaire industrieën
die betrokken zijn bij oorlogsmisdaden;
van mening dat Europa strategisch onafhankelijk moet worden van landen die zich schuldig maken aan militaire dreiging en agressie;
verzoekt de regering om de Nederlandse afhankelijkheid van de Israëlische wapenindustrie af te bouwen,
verzoekt de regering tevens om de afhankelijkheid van Israëlische spionage-, surveillance- en inlichtingentechnologieën af te bouwen,
en gaat over tot de orde van de dag.
Lees verder
Lees minder
De motie-Teunissen werd alom gezien als een late aanpassing van politiek Den Haag aan de breed levende opvatting dat samenwerking met een leger dat in Gaza genocide pleegt onaanvaardbaar is. Tussen mei en oktober maakten honderdduizenden Nederlanders dat overduidelijk tijdens drie Rode Lijn-demonstraties.
De onrechtmatige Israëlische aanvallen op Iran en Libanon maken de motie-Teunissen dwingender dan ooit. Maar uitgerekend nu kiest een Kamermeerderheid voor het tegendeel. Die draai is te wijten aan het CDA, dat eerst voor afbouw van de militaire relatie met Israël stemde, en nu voor méér militaire samenwerking. Dat gaat niet samen.
Tegen alle adviezen in
De SGP-motie staat ook haaks op de oproepen aan politiek Den Haag van de eigen adviseurs. De Commissie van advies inzake volkrechtelijke vraagstukken (CAVV) concludeerde in augustus 2025 dat Nederland al in januari 2024 in actie had moeten komen om Israël in Gaza een halt toe te roepen. In juni 2025 wezen volkenrechtdeskundigen de Tweede Kamer op diezelfde verplichting. De Adviesraad Internationale Vraagstukken (AIV) drong al in oktober 2024 aan op het instellen van sancties tegen Israël, waaronder op militair gebied.
En in oktober 2025 oordeelde de Hoge Raad dat Nederland de levering van onderdelen ten behoeve van Israëlische F-35-gevechtsvliegtuigen diende te toetsen aan zijn verplichtingen onder internationaal recht. Daarop besloot de regering die leveringen te staken. Ondanks al die adviezen zoekt een Kamermeerderheid nu uitbreiding van de militaire samenwerking. Cynisch genoeg besloot de Eerste Kamer in april 2025 om debat over verdieping van die samenwerking juist uit te stellen.
Genocide duurt voort
Dat de genocide op de Palestijnen met het staakt-het-vuren van oktober 2025 zou zijn beëindigd is een valse voorstelling van zaken. Israël heeft het vuren nog geen moment gestaakt. Eerder deze week doodde het zes Palestijnen met een aanval op een tentenkamp, onder wie journalist Amal Shamali en drie kinderen. Het staakt-het-vuren is een scam, zei de Palestijnse politiek analist Yara Hawari.
Daarnaast blijft Israël onleefbare omstandigheden opleggen aan de bevolking van Gaza. De genocide op de Palestijnen is dan ook ‘verre van voorbij’, concluderen onderzoekers en mensenrechtenorganisaties. De volkenrechtelijke plicht voor staten om genocide te voorkomen of stoppen staat daarmee recht overeind.
Geen verantwoording
Tot dusver heeft niet één van de daders van de genocide verantwoording hoeven afleggen. Het Internationaal Strafhof vaardigde in november 2024 arrestatiebevelen uit tegen Israëlische leiders, onder wie premier Benjamin Netanyahu, die vooralsnog echter op vrije voeten zijn.
Daarnaast zijn staten verplicht om oorlogsmisdaden te onderzoeken waarvan hun eigen onderdanen worden verdacht. Dat vereist ook actie van Nederland. Tijdens de genocide in Gaza dienden zeker 645 Nederlanders met een dubbele nationaliteit in het Israëlische leger, en nog eens 21 die alleen de Nederlandse nationaliteit hebben. Vervolging van deze militairen zou prioriteit dienen te krijgen boven een nieuwe samenwerking met het leger waarin zij dienden.
