Nieuwsoverzicht / Israël-Palestina in het kort – 15 maart

Met onder andere: Netanyahu brengt vergezeld door kolonisten provocerend bezoek aan Masafer Yatta, Israël arresteert 5 kinderen die artisjokken plukken, PA roept UNESCO op Palestijnse historische en religieuze plaatsen te beschermen.

Israëlische militairen arresteren vijf jonge Palestijnse kinderen in Masafer Yatta, 10 maart. [c] B'Tselem 

Netanyahu brengt vergezeld door kolonisten provocerend bezoek aan Masafer Yatta

De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft op 14 maart met een groep kolonisten het dorpje Susiya in het C-gebied van de Westelijke Jordaanoever bezocht. Het Israëlische leger sloot het gebied voor het bezoek af, verklaarde het tot een gesloten militaire zone en sloot de omliggende militaire controleposten om te voorkomen dat activisten en journalisten het gebied konden bereiken.

Susiya is een van de 19 Palestijnse dorpen die samen het gebied Masafer Yatta vormen, ten zuiden van Hebron. Sinds de jaren tachtig hebben de Israëlische autoriteiten stapsgewijs grote delen van Masafer Yatta ingenomen of bestempeld als militaire zones, waardoor veel Palestijnse gezinnen zich genoodzaakt zagen in grotten te gaan wonen om op hun land te kunnen blijven. Momenteel zijn er zo’n duizend Palestijnen in het gebied die worden bedreigd met uitzetting door het Israëlische leger. Masafer Yatta is daarnaast het doelwit van bijna dagelijkse aanvallen door kolonisten.

Zo ook in de dagen voorafgaand aan het bezoek van Netanyahu. Op 11 maart namen Israëlische kolonisten twee jonge Palestijnse kinderen onder vuur. Volgens Rateb Jabour, coördinator van de Wall and Colonization Resistance Commission in Hebron, werden de kinderen beschoten terwijl ze hun schapen lieten grazen. De kinderen bleven ongedeerd. Twee dagen later viel een groep Israëlische kolonisten, een aantal van hen gemaskerd en uitgerust met wapenstokken, een Palestijnse familie in Masafer Yatta aan terwijl ze aan het werk waren op hun stuk land in de buurt van de illegale Israëlische kolonie Mitzpe Yair. De aanval van de kolonisten, waarbij de twee ouders van de familie gewond raakten, werd door een onderzoeker van de Israëlische mensenrechtenorganisatie B’Tselem op video vastgelegd.

Israël arresteert 5 kinderen die artisjokken plukken in Masafer Yatta

De arrestatie van vijf Palestijnse kinderen tussen de acht en de dertien jaar door het Israëlische leger heeft afgelopen week tot veel ophef geleid. De vijf jongens, allen neven van elkaar, waren op 10 maart in Masafer Yatta op pad om akoub, een type wilde artisjok, te plukken en die later te verkopen. Op videobeelden is te zien hoe de jongens voorovergebogen in veld op zoek zijn naar de wilde groente als twee gemaskerde Israëlische kolonisten hen benaderen. Hoewel de vijf jongens vrijwel direct vertrekken en hun manden met akoub achterlaten komen zij later terug om de manden mee te nemen. Tegen die tijd is de akoub al meegenomen door kolonisten en is inmiddels ook het Israëlische leger gearriveerd, op verzoek van de kolonisten. De jongens proberen te vluchten maar ontkomen niet aan de soldaten, die hen hardhandig beetpakken en in militaire jeeps meenemen naar een politiebureau in Khiryat Arba. De jongens werden pas vrijgelaten na meer dan vijf uur te zijn vastgehouden en verhoord.

Nasr Nawajaa, onderzoeker van de Israëlische mensenrechtenorganisatie B’Tselem, was in de buurt en wist de arrestatie van de jongens op film vast te leggen. In de video zijn tientallen Israëlische soldaten in gevechtsuitrusting te zien die de doodsbange kinderen grijpen en naar de militaire voertuigen duwen. Protest van Palestijnse omstanders haalt niks uit. Ook is te zien hoe een oudere Palestijnse jongen een van de minderjarigen probeert te redden, waarna hij wordt door een andere soldaat wordt vastgegrepen en met de groep wordt meegesleurd. ‘De kinderen schreeuwden en huilden en smeekten de soldaten om hun ouders te bellen en te wachten tot hun familie arriveerde voordat ze werden meegenomen,’ verklaarde Nawajaa.

‘Ikzelf en andere activisten in het gebied waren geschokt toen wij zagen dat de kolonisten bevelen gaven aan de soldaten’, zei ooggetuige Basel Adrah. ‘Zij [de kolonisten] vertelden hen [de soldaten] “doe dit”, “doe dat”, “arresteer die jongen daar”.’ Volgens Adrah staan de kolonisten in Masafer Yatta bekend om hun gewelddadigheid en vallen zij routinematig de Palestijnse kinderen het gebied lastig als die op weg naar school langs de nederzetting lopen. De Israëlische soldaten, zo blijkt, staan daarbij ter hun beschikking.

PA roept UNESCO op Palestijnse historische en religieuze plaatsen te beschermen

Het ministerie van Buitenlandse Zaken van de Palestijnse Autoriteit heeft de werelderfgoedorganisatie UNESCO opgeroepen om ‘alle Palestijnse archeologische en religieuze locaties te beschermen tegen Israëlische schendingen, aanvallen en vervalsingen’. In de verklaring van 10 maart veroordeelde het ministerie wat het omschreef als de ‘bezetting van honderden Palestijnse archeologische vindplaatsen op de bezette Westelijke Jordaanoever, inclusief Oost-Jeruzalem, ter wille van de de uitbreiding van de illegale kolonies’.

Een van de archeologische plekken die gevaar lopen te worden overgenomen door Israël is Sebastia, gelegen ten noorden van de stad Nablus. Al jaren verhindert Israël de Palestijnse Autoriteit om restauratiewerkzaamheden uit te voeren en om toeristische diensten aan te bieden aan bezoekers van over de hele wereld. Bovendien voeren Israëlische kolonisten herhaaldelijk aanvallen op de stad uit, en hebben zij stukken van de stad omheind om daar religieuze rituelen te organiseren. Op 10 maart, de dag dat het Palestijnse ministerie van Buitenlandse Zaken UNESCO opriep tot actie, vielen kolonisten voor het laatst het historische stadje aan. De burgemeester van Sebastia, Mohammad Azzem, vertelde dat Israëlische troepen het gebied afsloten en de daken van sommige gebouwen bezetten om bescherming te bieden aan de kolonisten, die in drie groepen de stad betraden.

Rapport: aantal kolonisten op Westoever groeide met 42% sinds 2010

B’Tselem en Kerem Navot hebben op 9 maart een rapport gepubliceerd waaruit blijkt dat het aantal Israëlische kolonisten op de Westelijke Jordaanoever sinds 2010 met 42% is toegenomen. Ten opzichte van het jaar 2000 is de groei zelfs 222%. In totaal wonen er nu 440.000 kolonisten verspreid over de illegale nederzettingen. De kolonisten in Oost-Jeruzalem (circa 230.000) zijn niet in deze cijfers opgenomen.

B’Tselem en Kerem Navot concluderen op basis van de cijfers dat Israël, ondanks de belofte om de Westoever voorlopig niet formeel in te lijven, gestaag doorgaat met de de facto annexatie van Palestijns gebied. De grote schaal waarop er door Israël in de illegale kolonies wordt gebouwd is daarvoor belangrijk bewijs. ‘Deze grootschalige ontwikkeling is bedoeld om een nieuwe aanzienlijke piek in het aantal kolonisten op de Westelijke Jordaanoever mogelijk te maken. De leiders van de nederzettingen voorspellen dat ze in de nabije toekomst een bevolking van een miljoen zullen bereiken. Deze enorme investering verankert de greep van Israël op de Westelijke Jordaanoever wat duidelijk de langetermijnplannen van het regime aantoont.’

Kosovo opent ambassade in Jeruzalem

Als eerste Europese land heeft Kosovo een ambassade geopend in Jeruzalem. Dat gebeurde op 14 maart, nadat Kosovo en Israël op 1 februari diplomatieke betrekkingen met elkaar aangingen. Bij die gelegenheid bevestigde Kosovo zijn ambassade in Jeruzalem te zullen vestigen, als tegenprestatie voor de Israëlische erkenning van het land.

Kosovo schendt hiermee de internationale consensus over Jeruzalem. Die luidt dat alleen Israëli’s en Palestijnen gezamenlijk kunnen beslissen over de status van en het bestuur over Jeruzalem. De eenzijdige claim van Israël op Jeruzalem wordt niet erkend. In 1980 gebood de Veiligheidsraad in resolutie 478 alle dertien landen – waaronder Nederland – met ambassades in de stad die naar Tel Aviv te verhuizen, als reactie op de formele Israëlische annexatie van Oost-Jeruzalem.

De Amerikaanse president Trump doorbrak in 2017 de consensus met zijn besluit Jeruzalem als hoofdstad van Israël te erkennen en de Amerikaanse ambassade naar de stad te verhuizen. De feestelijke opening van de ambassade in Jeruzalem, op 14 mei 2018, vond plaats terwijl Israëlische scherpschutters 75 kilometer verderop, aan de rand van de Gazastrook, zestig ongewapende Palestijnse demonstranten doodschoten en 1.100 demonstranten met scherpe munitie verwondden. De gebeurtenis staat bekend als de Embassy Day Massacre. Twee dagen later verhuisde ook Guatemala zijn ambassade naar Jeruzalem. Kosovo is het derde land met een ambassade in de stad.

De EU waarschuwde Kosovo begin februari dat vestiging van zijn ambassade in Jeruzalem gevolgen zal krijgen. Refererend aan de hoop van Kosovo in de toekomst tot de EU toe te treden, zei een woordvoerder van de Europese Commissie: ‘Geen enkele EU-lidstaat heeft een ambassade in Jeruzalem. […] Elke diplomatieke stap die de gemeenschappelijke Europese positie rondom Jeruzalem in twijfel brengt, is een zeer serieuze zorg.’ Uit Ankara kwam eenzelfde waarschuwing van de Turkse president Erdogan, een belangrijke bondgenoot van Kosovo. Hij wees op gevolgen voor de onderlinge relatie, die ‘zware schade voor Kosovo’ zouden inhouden. Voor de Kosovaarse regering weegt alle schade klaarblijkelijk op tegen de erkenning door Israël.

De hypocrisie rond Israëls nucleaire programma

Amerikaanse satellietfoto’s lijken uit te wijzen dat Israël in het geheim werkt aan uitbreiding van zijn nucleaire programma. De foto’s tonen bouwactiviteit pal naast het nucleaire onderzoekscentrum bij de stad Dimona in de Naqab-woestijn (Negev). Daar lijkt onder andere te worden gewerkt aan een gebouw met meerdere ondergrondse verdiepingen en de oppervlakte van anderhalf voetbalveld. De foto’s zijn gemaakt door het Amerikaanse bedrijf Planet Labs en werden gepubliceerd door persbureau AP.

De nucleaire reactor bij Dimona werd vanaf 1958 met hulp van Frankrijk in het diepste geheim gebouwd. Israël stelt dat de reactor vreedzame onderzoeksdoeleinden dient, maar het is een publiek geheim dat er van meet af aan kernwapens zijn ontwikkeld. Halverwege de jaren zestig kwamen de eerste wapens beschikbaar. Aangenomen wordt dat Israël over tussen de zeventig en vierhonderd kernwapens beschikt. Het land bevestigt noch ontkent dat.

Israël is naast India, Pakistan en Zuid-Sudan de enige VN-lidstaat die weigert het Non-proliferatieverdrag (het verdrag tegen verspreiding van kernwapens) te tekenen, dat door 191 landen is onderschreven. Ook weigert het inspecteurs van het Internationaal Atoomagentschap (IAEA) van de VN toe te laten. Inspecties zouden zonder twijfel de gebreken van de Dimona-reactor aan het licht hebben gebracht, waarover al decennia wordt bericht. Dat de reactor haar levensduur ver heeft overschreden staat vast, maar de gevolgen ervan zijn goeddeels in nevelen gehuld.

De nieuwe satellietfoto’s, die erop lijken te wijzen dat Israël bezig is met een modernisering en uitbreiding van zijn nucleaire programma, vestigen ook de aandacht op de aanhoudende Israëlische ophef over Irans nucleaire programma en de rol die Netanyahu speelde in de opmaat naar de oorlog tegen Irak.

Meer weten? Lees het hele artikel over Israëls nucleaire programma, de hypocrisie van de kritiek op Iran en de Israëls rol in de Amerikaanse invasie van Irak op onze website.

Kieskompas Israël-Palestina Tweede Kamerverkiezingen

In aanloop naar de Tweede Kamerverkiezingen maakten wij een overzicht van zestien deelnemende partijen zich verhouden tot de kwestie-Israël/Palestina. Daarin vindt u niet alleen op welke manier de kwestie-Israël/Palestina is opgenomen in de verkiezingsprogramma’s, maar ook welke partijen gedurende het kabinet-Rutte III de bezetting van Palestijns gebied veroordeeld, gedoogd of juist gesteund hebben.

Bekijk hier het kieskompas.

Waardeert u ons journalistieke werk? Help ons dat voort te zetten.