Vier partijen willen Spaans bedrijf uitsluiten van OV-aanbesteding Amsterdam

De Amsterdamse fracties van PRO, DENK, D66 en Bij1 willen dat het Gemeentelijk Vervoerbedrijf GVB het Spaanse spoorbedrijf CAF uitsluit als leverancier van 75 nieuwe trams. Voor die order loopt een aanbestedinsprocedure.

CAF is betrokken bij de aanleg van de Jerusalem Light Rail, een tramverbinding die Israëlisch West-Jeruzalem verbindt met illegale Israëlische nederzettingen in Oost-Jeruzalem en omgeving. Hierom is CAF door de VN op een zwarte lijst geplaatst (p.9, nummer 38) van bedrijven die bijdragen aan en profiteren van Israëls illegale kolonisering van Palestina.

Het Parool noemt de aanbesteding een toets voor het eerdere besluit van de Amsterdamse gemeenteraad om geen diensten of goederen af te nemen van bedrijven die op de zwarte VN-lijst staan of voorkomen in het rapport Don’t Buy Into Occupation.

CAF ligt wereldwijd onder vuur vanwege zijn activiteiten in bezet Palestina. Al in 2021 werd in Nederland actie gevoerd tegen deelname van het bedrijf aan aanbestedingen.

Donderdag 16 juli werd in het Palestijnse dorp Umm al-Khayr door Israëlische kolonisten een kudde van 180 tot 200 schapen en geiten geroofd. Onder dekking van Israëlische militairen forceerden kolonisten de toegang tot het ommuurde dierenverblijf, en leidden de dieren het dorp uit. Dat is te zien op videobeelden die door het Israëlische dagblad Haaretz zijn gepubliceerd.

Diefstal van Palestijnse dieren door Israëlische kolonisten komt vaker voor, maar niet op deze schaal. Het bevestigt wat Amnesty International in juni concludeerde in zijn rapport Erasing Anything Palestinian. ‘Dit is niet het werk van een paar losgeslagen individuen, of van wat de internationale gemeenschap herhaaldelijk bestempelde als extremistische kolonisten, organisaties of één of twee ministers’, aldus Amnesty’s topvrouw Agnès Callamard bij de presentatie. ‘Wat we nu zien is een doelbewuste, door de staat geleide annexatie.’

De aangekondigde komst van de ambassadeur van Israël naar een herdenking van de moord op Joodse kinderen leidt tot verbijsterde reacties en afzeggingen. De herdenking vindt plaats op 30 juli om 15.00 uur in Rotterdam, waar vanaf 1942 door de nazi’s 686 kinderen werden gedeporteerd.

Israël heeft sinds oktober 2023 in Gaza – met vrijwel dezelfde oppervlakte als Rotterdam – ruim 20.000 kinderen gedood. Eind juni verschenen drie rapporten over Israëls geweld tegen kinderen. Daaruit blijkt onder meer dat Israël een ‘weloverwogen strategie’ volgt ‘om de toekomst van de Palestijnen in de Gazastrook te vernietigen door hun kinderen als doelwit te nemen’. Israël staat op de zwarte VN-lijst van actoren die systematisch de kinderrechten schenden.

Het hoort daarom ondenkbaar te zijn dat een vertegenwoordiger van het Israëlische regime aanwezig is bij de herdenking van 686 vermoorde Rotterdamse kinderen, luidt de voornaamste kritiek. Drie wijkraden hebben hun deelname al geannuleerd, andere beraden zich nog. DENK en de Partij voor de Dieren hebben schriftelijke vragen ingediend. Ook het Liberaal Collectief Nabije Oosten bepleit het wegblijven van de Israëlische ambassadeur.

Religieus zionistische Tempelbergorganisaties roepen zionistische gelovigen op om komende nacht het Al-Aqsacomplex te bestormen om daar te bidden en religieuze rituelen uit te voeren.

Vanavond begint in Israël bij zonsondergang Tisha B’av, de dag waarop de verwoesting van de Joodse tempel in Jeruzalem wordt herdacht. Die tempel zou ooit op de plaats hebben gestaan waar zich al meer dan 1300 jaar het Al-Aqsacomplex bevindt; een ommuurd plein met de Al-Aqsa- en de Rotskoepelmoskee.

Volgens de status-quo-afspraken uit 1967 tussen Israël en de Jordaanse stichting Waqf die het Al-Aqsacomplex bestuurt, mogen niet-moslims dit gebied op gezette tijden bezoeken, maar daar niet bidden of religieuze rituelen uitvoeren.
Israël rekt deze afspraken al decennia op en verbiedt Palestijnen regelmatig de toegang tot het complex. Vorig jaar augustus bestormden op Tisha B’av ruim 1300 zeloten het Al-Aqsacomplex onder leiding van de extremistische minister van Veiligheid Ben-Gvir.

Israël heeft de status van de Nijlkrokodil als beschermd wild dier geschrapt. Dit op verzoek van minister van Veiligheid Ben-Gvir. Die wil met de Nijlkrokodil zijn eigen ‘Alligator Alcatraz’ maken, een Israëlische versie van het Amerikaanse detentiecentrum ten westen van Miami dat midden in de moerassen met alligators ligt. Politieke tegenstanders van de regering Trump stellen dat dit een concentratiekamp is.

Ben-Gvir wil de Nijlkrokodillen gebruiken om Palestijnen in het detentiecentrum bij Ketziot in Zuid-Israël te bewaken. Het Hamat Gader-resort in Noord-Israël, waar de beesten nu verblijven, moet ze daartoe overdragen aan de Israel Prison Service (IPS). Over het effect van de krokodillen op de Palestijnse gevangenen is niet gesproken. Wel maakt de Israëlische dierenbescherming zich zorgen of de IPS over de benodigde capaciteiten beschikt om goed voor de Nijlkrokodil te kunnen zorgen.

Israël bouwt in de Gazastrook aan een gigantische aarden wal. Dat schrijft de Times of Israël. Het leger heeft al ruim 23 kilometer aangelegd. Aan de Israëlische kant van de wal heeft het alles met de grond gelijk gemaakt en alle landbouwgrond verwoest.

De aarden muur loopt van noord naar zuid, maar scheidt in het zuiden Rafah af van tentenkamp Al-Mawasi. Het vermoeden bestaat dat Israël de grens van de Gazastrook permanent westwaarts wil verplaatsen. Toen afgelopen oktober het zogenoemde staakt-het-vuren werd gesloten, had Israël de controle over 53 procent van de Gazastrook. Het had zich geleidelijk aan moeten terugtrekken, maar het tegendeel gebeurt: het controleert inmiddels meer dan zestig procent. Premier Netanyahu zei onlangs dat dat 70 procent zou worden.

Afgelopen weekend trokken duizenden extremistische Israëliërs het noorden van de Gazastrook binnen, waar het Israëlische leger bouwt aan drie militaire posten. Die zijn veelal het begin van nederzettingen. Aan de mars namen ook 9 van de in totaal 24 Israëlische ministers deel.

Nederland voert een verbod in op invoer, aankoop en verkoop van goederen afkomstig uit de illegale Israëlische nederzettingen op de Westelijke Jordaanoever, de Golan Hoogvlakten en in Oost-Jeruzalem. Ook geldt een verbod om diensten te verlenen die die handel mogelijk maken. Dat heeft minister van Buitenlandse Zaken Tom Berendsen aangekondigd. Het verbod gaat in op 22 september.

Daarmee komt Nederland het internationaal recht na om niet bij te dragen aan Israëls illegale nederzettingenbeleid. Omdat de EU vooralsnog geen unanimiteit bereikt over een gezamenlijk importverbod, neemt Nederland nu zelfstandig deze stap. Nederland is een belangrijke toegangspoort; onlangs bleek dat circa 38 procent van alle zendingen met producten uit illegale nederzettingen naar de EU via Nederland binnenkwam. Het gaat daarbij voornamelijk om dadels, avocado’s, druiven en verse kruiden.

Volgens critici is het lastig het verbod te handhaven: Israëlische producenten labelen goederen uit de nederzettingen regelmatig ten onrechte als afkomstig uit Israël.

Patiënten uit de Gazastrook mogen niet naar de Westelijke Jordaanoever of Oost-Jeruzalem worden geëvacueerd. Dat heeft het Israëlische hooggerechtshof bepaald. Vijf mensenrechtenorganisaties hadden van dit hof een bevel aan de regering geëist om de evacuatie van patiënten uit de Gazastrook naar ziekenhuizen op de Westelijke Jordaanoever en in Oost-Jeruzalem te hervatten.

De rechters gingen niet op deze eis in, omdat daarin ‘kritiek op Israël en het Israëlische leger was geuit’. In een medisch advies dat aan de eis was toegevoegd, had een ervaren Amerikaanse arts Palestijnse vrouwen met schotwonden beschreven en aangekaart dat Israëlische militairen babymelkpoeder uit de bagage van internationale artsen op de grens met de Gazastrook hadden gehaald.

De rechters oordeelden dat de patiënten uit de Gazastrook naar derde landen moeten worden geëvacueerd. Dit ondanks het feit dat Israël slechts tien procent van de aanvragen daartoe heeft goedgekeurd.

Een groep Nederlandse klimmers is een petitie gestart die de Nederlandse Klim- en Bergsport Vereniging (NKBV) oproept om op 23 juli vóór schorsing van de ICLA te stemmen. Die dag beslissen de leden van de Internationale Klimfederatie over de schorsing.

De ICLA eigent zich de mooiste klimplekken van bezet Palestina toe, promoot die als ‘Israëlisch’ en stimuleert de feitelijke kolonisering ervan. De Palestijnen worden verjaagd, beschoten of anderszins geweerd, waarbij de ICLA voor het vuile werk leunt op Israels bezettingstroepen en kolonisten.

Dat maakt de ICLA medeplichtig aan etnische zuivering en apartheid, en om die reden moet ze geschorst worden als lid van de Internationale Klimfederatie, aldus de indieners van de petitie. Die baseren zich mede op berichtgeving van The Rights Forum.

Overigens hebben de Nederlands NKBV en de Internationale Klimfederatie geen keus: handhaving van de ICLA maakt ook henzelf medeplichtig aan de genoemde misdaden.

Op 21 juni werd in Ramallah de 71-jarige arts Mazen al-Rantisi door gemaskerde bezettingstroepen van zijn bed gelicht. De reden is onbekend. Naar verwachting komt hij dezer dagen voor een Israëlische militaire rechtbank.

Al-Rantisi werkt al 40 jaar als arts en is populair onder Palestijnen vanwege zijn expertise en toewijding. Patiënten die zich geen zorg kunnen veroorloven behandelt hij gratis – hij staat daarom bekend als ‘dokter van de armen’.

In Haaretz schrijft Amira Hass, bevriend met Al-Rantisi, dat de arts is opgepakt vanwege zijn functie als voorzitter van de Union of Health Committees. Die bestaat sinds 1985 en verleent jaarlijks zorg aan duizenden Palestijnen, veelal in afgelegen gebieden.

In 2020 werd de unie door de Israëlische bezetter tot ‘onwettige vereniging’ bestempeld. Het hoofdkantoor werd gesloten en de directeur veroordeeld vanwege zijn werk voor een ‘onwettige vereniging’. Beschuldigingen van banden met het Volksfront voor de Bevrijding van Palestina (PFLP) bleken ongegrond.

De vrees bestaat dat Al-Rantisi een vergelijkbare behandeling te wachten staat. Onder de hashtag Freedom for Dr. Mazen Al-Rantisi wordt opgeroepen tot zijn vrijlating.

De aangifte betreft mishandeling, vernedering, marteling en seksueel geweld door Israëlische militairen tegen zes Nederlanders. Die maakten deel uit van een groep van 428 opvarenden van de Global Sumud Flotilla, de vloot van 75 schepen met humanitaire hulp die onderweg naar Gaza in internationale wateren door Israëlische militairen werd overvallen.

De opvarenden werden gekidnapt en als misdadigers op een gevangenisschip naar Israël overgebracht. Tijdens het transport en in Israël is tegen hen zwaar fysiek en psychisch geweld gebruikt. Deze week verscheen een documentaire van journalist Gijs Sanders en cameraman Diederick Groenewoud die een beeld geeft van de gebeurtenissen.

De Nederlandse regering reageerde in mei verbolgen op het geweld en eiste Israëlische excuses. Die zijn er niet gekomen. In Frankrijk, Italië, Polen, Turkije en Australië is onderzoek ingesteld naar het Israëlische geweld tegen hun staatsburgers. De aangiftes van de zes Nederlanders vereisen dat nu ook het Openbaar Ministerie onderzoek instelt.

Journalist Gijs Sanders en cameraman Diederick Groenewoud legden hun reis met de Global Sumud Flotilla vast in de documentaire ‘Mishandeling, intimidatie en (s*ksueel) geweld: opgepakt tijdens Missie Flotilla’. De documentaire is te zien op het YouTube-kanaal van de De Marker, het journalistieke platform voor jongeren van BNNVARA.

De Flotilla, een vloot van 75 schepen, voer dit voorjaar uit om humanitaire hulp naar de Gazastrook te brengen en de sinds 2007 bestaande illegale Israëlische blokkade te doorbreken. De schepen werden bij Kreta en Cyprus door Israëlische troepen overvallen. Honderden opvarenden werden naar Israël ontvoerd en ernstig mishandeld. Onder hen ook Sanders, Groenewoud en andere Nederlanders.

De documentaire geeft een grondig beeld van de voorbereidingen op de missie, en van de reis op zee tot het moment van de Israëlische kaping. Van de rest van de reis – de ontvoering, het Israëlische geweld tegen de opvarenden, en hun ernstige verwondingen – maakten Sanders en Groenewoud een unieke reconstructie.

De Nederlandse regering reageerde in mei verbolgen op het geweld tegen de opvarenden, ontbood de Israëlische ambassadeur en eiste uitleg en excuses. Die zijn er niet gekomen.

Dinsdag 30 juni vielen Israëlische bezettingstroepen de historische Palestijnse plaats Battir binnen, omsingelden de middelbare jongensschool en sloopten met zwaar materieel het sportveld van de school. Het veld had een belangrijke functie als sport-arena, maar ook voor sociaal-culturele doeleinden en als ontmoetingsplek.

Battir ligt op de door Israël bezette Westelijke Jordaanoever, ten zuidwesten van Jeruzalem en ten westen van Bethlehem – pal tegen de Groene Lijn die Israël van bezet Palestina scheidt. Het is beroemd vanwege zijn irrigatiesysteem en terrassen, die al 4.000 jaar onafgebroken dienst doen en op de UNESCO Werelderfgoedlijst staan.

Israël tracht Battir, net als nabijgelegen plaatsen als Al-Walaja, te verstikken met de bouw van illegale nederzettingen en de Afscheidingsmuur, landconfisquatie, aanvallen door Joodse kolonisten, en de sloop van Everything Palestinian: wijken, huizen, scholen, werkplaatsen, schuren, stallen en voorzieningen voor drinkwater en stroom.

Op de Westoever werden door Israël in 18 jaar tijd 14.519 Palestijnse bouwwerken gesloopt, waardoor 23.000 Palestijnen werden verdreven en 868.500 anderen indirect werden getroffen.

Betrokkenheid van Nederlanders bij de misdrijven van Hamas zou zonder twijfel tot onderzoek door de overheid leiden. Dat hoort ook te gelden voor Nederlanders in Israëlische krijgsdienst die mogelijk zijn betrokken bij ernstige misdrijven in Gaza.

Dat bepleit jurist en oud-diplomaat Angélique Eijpe in een opiniestuk in De Volkskrant. ‘Ik heb bij zowel de minister van Justitie en Veiligheid als bij het Openbaar Ministerie aangedrongen de wet toe te passen en onderzoek in te stellen, schrijft ze.

Eijpe stelt vast dat Nederland het internationaal recht willekeurig toepast als het om Israël gaat. Dat is hypocriet en juridisch onhoudbaar, toont ze aan, mede aan de hand van een schrijnend persoonlijk verlies.

Het negeren van de rechtsorde om Israël te ontzien is een vast onderdeel van de Nederlandse politiek. Zo schendt Nederland het Genocideverdrag door Israëls genocide in Gaza niet te stoppen. Ook de verplichting tot het opleggen van een handelsverbod met de illegale nederzettingen is nog steeds niet nageleefd.

Israël heeft in de Gazastrook opnieuw vijf Palestijnen gedood. Bij een Israëlische luchtaanval op een appartementencomplex in Gaza-stad kwamen een vrouw, haar jonge zoon en drie dochters om het leven. Ondanks het zogenoemde staakt-het-vuren van afgelopen oktober brengt Israël nog dagelijks inwoners van de Gazastrook om het leven; dat zijn er inmiddels meer dan 1100, ofwel vier mensen per dag. Sinds het begin van de genocide heeft Israël in de Gazastrook 73.682 mensen gedood, onder wie ruim 21.000 kinderen, 1700 medische zorgverleners en 262 journalisten. Op de Westelijke Jordaanoever heeft Israël sindsdien ruim 1100 Palestijnen gedood.

Het Amerikaanse Congreslid Ro Khanna (Democraten, Californië) blijkt op 8 juli tijdens een bezoek aan de door Israël bezette Westelijke Jordaanoever te zijn tegengehouden door gewapende Israëlische kolonisten en militairen. Khanna spreekt van een dreigende situatie, die pas na ingrijpen van de Amerikaanse ambassade werd beëindigd. Hij eist identificatie en vervolging van de schuldigen.

Israël stelt dat Khanna de ellende over zichzelf heeft afgeroepen door zijn reis door Palestina niet onder begeleiding van de Israëlische bezetter te maken. Ook zouden de militairen de kolonisten juist hebben verjaagd en Khanna hebben ontzet, aldus de Israëlische versie. Ook premier Netanyahu bemoeide zich ermee.

Bij de zender NBC reageerde Khanna furieus op deze ‘leugens’. Hij krijgt steun van partijgenoten en maatschappelijke organisaties. Die benadrukken dat zowel de kolonisten als het Israëlische leger door de VS worden bewapend, met Amerikaans belastinggeld.

Algemeen wordt erkend dat Khanna is geconfronteerd met de dagelijkse Palestijnse realiteit van leven onder bezetting en verdrijving – maar dat hij is weggekomen met de ‘VIP-versie’. Online deed Khanna bewogen verslag van zijn ontmoetingen met Palestijnen en het onrecht dat hen wordt aangedaan.

De Duitse Bundesrat (Hogerhuis of Senaat) heeft vrijdag een wetsvoorstel aangenomen dat ‘ontkenning van Israëls bestaansrecht’ en ‘oproepen tot Israëls vernietiging’ strafbaar stelt. Dit voor zover die uitingen ‘de bereidheid tot het plegen van antisemitisch geweld of willekeurige daden’ aanjagen. Op overtreding komt een maximale gevangenisstraf van vijf jaar te staan.

De Bundesrat bestaat uit afgevaardigden van de 16 deelstaten. Het wetsvoorstel, in feite een amendement op een bestaande wet, werd ingediend door de deelstaat Hesse. Na het zomerreces wordt het behandeld in de Bundestag, de volksvertegenwoordiging.

Critici stellen dat het wetsvoorstel bedoeld is om kritiek op Israël te smoren en de vrijheid van meningsuiting te beknotten. Christian Heinz, de Duitse minister van Justitie, ontkent dat. Hij zegt het ‘Joodse leven in Duitsland beter te willen beschermen’.

Het wetsvoorstel brengt ook de discussie op gang over het bestaansrecht van staten – een onder internationaal recht niet-bestaand concept dat alleen in het geval van Israël wordt aangehaald.

Hossam Hassan, coach van de Egyptische nationale voetbalploeg, droeg de overwinning van zijn team op Australië op aan het Egyptische en Palestijnse volk. Na de wedstrijd liep hij met een Palestijnse vlag over het veld. Egypte plaatste zich vrijdag bij het WK voor de laatste zestien, een unieke prestatie.

Zaterdag toonde een fan van de Marokkaanse voetbalploeg een spandoek met de tekst ‘Israel killed 566 Palestinian football players’. Toen een Amerikaanse beveiliger dreigde het spandoek af te pakken, hieven de Marokkaanse supporters massaal ‘Free Palestine’ aan. Marokko plaatste zich in Houston voor de laatste zestien door een 3-0 overwinning op Canada.

Eerder uitten fans van Bosnië-Herzegovina hun solidariteit met de Palestijnen. Dat leidde tot uitbundige dankbaarheid in Gaza. Vrijdag werd daar de Palestijnse keeper Salim al-Ashqar door Israëlische militairen doodgeschoten.

‘Dit is de laatste keer dat je me ziet. Ze hebben me hier gebracht om me te vermoorden. Ik zie mezelf dit niet overleven. Dit is het einde.’ Dat zei de Palestijnse arts Hussam Abu Safiya donderdag tegen zijn advocaat Nasser Odeh, die hem bezocht in de ondergrondse Rakefet-kerkers van de Nitzan-gevangenis in Ramla, Israël.

Odeh beschrijft de arts ais menselijk wrak – het gevolg van ernstige mishandeling en marteling in Israëlische detentie. Als niemand ingrijpt is hij ten dode opgeschreven, waarschuwt de advocaat. Alleen internationaal protest kan hem redden.

Abu Safiya was directeur van het Kamal Adwan-ziekenhuis in Bayt Lahiya in het noorden van de Gazastrook. Hij verwief bekendheid door de volharding waarmee hij tijdens de Israëlische genocide zijn patiënten bleef bijstaan. Op 27 december 2024 werd hij opgepakt en naar Israël afgevoerd, waar hij op grond van ‘geheime informatie’ zonder aanklacht of proces wordt vastgehouden.

Dat concluderen onderzoekers van onder meer Maastricht University in een artikel op het platform Open Science Framework. Zij baseren zich op gesprekken met 76 kinderen en 12 volwassenen in de Gazastrook.

In Nieuwsuur stelt één van de auteurs, kinderrechtenonderzoekster Marieke Hopman: ‘Wat we tegenkwamen was eigenlijk de volledige vernietiging van kinderrechten en van zelfs de mogelijkheid om kinderrechten te realiseren’. Ze noemt het ‘iets wat ik nooit eerder heb gezien’.

Nieuwsuur spreekt drie kinderen van 12, 14 en 16, levend in tenten temidden van de verwoestingen in Gaza-stad. Hun leven is uitzichtloos, ze zijn zwaar getraumatiseerd en hun ontwikkeling is niet alleen gestagneerd, maar gaat achteruit. Citaten die daarbij horen: ‘We zijn tegelijkertijd dood en levend’ en ‘Ik wil liever dood zijn’.

Op 23 juni verscheen een VN-rapport over de situatie van kinderen in de Gazastrook. De onderzoekers concluderen dat Israël een ‘weloverwogen strategie’ volgt ‘om de toekomst van de Palestijnen in Gaza te vernietigen door hun kinderen als doelwit te nemen’. In Nederland kreeg het VN-rapport amper aandacht.